Steigerhouten tuinbank: soorten, maten en zelf maken

Een steigerhouten tuinbank is stevig, tijdloos en past in bijna elke tuin. Het verweerde hout wordt buiten mooi zilvergrijs en geeft je terras direct een natuurlijke, ontspannen uitstraling. Bovendien is een tuinbank van steigerhout een van de eenvoudigste meubels om zelf te maken.

In dit artikel lees je welke soorten er zijn, welke zithoogte en zitdiepte prettig zitten, hoe je een bank stap voor stap bouwt en hoe je hem behandelt zodat hij jarenlang buiten kan staan.

Soorten steigerhouten tuinbanken

Voordat je begint, bepaal je hoe je de bank gaat gebruiken. Wil je even zitten bij de achterdeur of een hele avond loungen met vrienden? Dat maakt veel uit voor het ontwerp.

Rechte bank zonder leuning

De eenvoudigste vorm: een zitting van twee of drie planken op stevige poten. Ideaal langs een tafel, tegen een muur of als extra zitplek op een smal terras. Je kunt hem makkelijk verplaatsen.

Tuinbank met rugleuning

Een rugleuning maakt de bank veel comfortabeler voor langer zitten. Laat de leuning iets naar achteren hellen; een rechte leuning zit al snel stijf. Vaak worden de achterpoten doorgetrokken als steun voor de leuningplanken.

Hoekbank

Een hoekbank benut een hoek van de tuin optimaal en biedt plek aan veel mensen. Hij bestaat eigenlijk uit twee banken die in de hoek op elkaar aansluiten. Let op een stevige verbinding in de hoek, want daar komt veel gewicht samen.

Loungebank

Een loungebank is lager en dieper dan een gewone tuinbank en is gemaakt om met kussens onderuit te zitten. Combineer hem met een lage tafel van steigerhout en je hebt een complete loungeset.

Zithoogte en zitdiepte van een tuinbank

De juiste maten bepalen of je bank comfortabel is. Onderstaande tabel geeft richtwaarden die je kunt aanpassen aan je eigen lengte en aan de dikte van de kussens. Meet de zithoogte inclusief kussen, want een dik kussen maakt de bank al snel 5 tot 10 cm hoger.

Type bank	Zithoogte (circa)	Zitdiepte (circa)	Hoogte rugleuning boven zitting
Rechte bank aan tafel	43 tot 46 cm	35 tot 45 cm	geen
Tuinbank met rugleuning	40 tot 45 cm	45 tot 50 cm	35 tot 45 cm
Hoekbank	40 tot 45 cm	45 tot 55 cm	35 tot 45 cm
Loungebank	35 tot 40 cm	55 tot 70 cm	40 tot 50 cm

Een steigerplank is meestal zo’n 20 cm breed. Met twee planken heb je dus een zitting van ongeveer 40 cm, met drie planken ongeveer 60 cm, inclusief kleine naden. Meer over de standaardmaten lees je in steigerplank afmetingen.

Voor de rugleuning werkt een hoek van ongeveer 100 tot 110 graden ten opzichte van de zitting voor de meeste mensen prettig. Bij een loungebank mag dat iets meer zijn. Denk ook aan de lengte: een tuinbank steigerhout van 150 tot 180 cm biedt plek aan twee tot drie personen en blijft nog goed te verplaatsen. Langere banken worden zwaar en hebben een extra poot in het midden nodig, anders gaan de zittingplanken op den duur doorbuigen.

Kijk tot slot naar de plek. Een steigerhout tuinbank in de volle zon droogt sneller op na een regenbui, wat goed is voor het hout. In de schaduw onder bomen blijft hij langer vochtig en krijgt hij sneller groene aanslag.

Een steigerhouten tuinbank zelf maken

Een simpele tuinbank met rugleuning bouw je in een middag of een dag. Je hebt een zaag, accuboormachine, schuurmachine, winkelhaak en waterpas nodig.

Benodigdheden

• Steigerplanken voor zitting en leuning
• Vierkante balken voor de poten, bijvoorbeeld 7 x 7 cm
• Regels of planken voor de dwarsliggers onder de zitting
• RVS of verzinkte houtschroeven, bijvoorbeeld 5 x 70 mm
• Buitenbeits, terrasolie of impregneermiddel
• Kunststof of rubberen voetjes onder de poten

Stappenplan

1. Zaag de delen op maat: poten, dwarsliggers, zittingplanken en leuningplanken. Houd een bank liefst onder de 2 meter lang, of zet in het midden een extra poot.
2. Schuur en behandel: schuur alle delen glad en behandel ze rondom, ook de kopse kanten, voordat je ze monteert.
3. Maak twee zijframes: schroef aan elke kant een voorpoot en een (langere) achterpoot vast aan een dwarsligger op zithoogte min de plankdikte.
4. Verbind de zijframes: zet een lange regel tussen de zijframes, onderaan of net onder de zitting, voor extra stijfheid.
5. Monteer de zitting: schroef de zittingplanken op de dwarsliggers met een naad van 5 tot 8 mm, zodat regenwater weg kan lopen.
6. Plaats de rugleuning: schroef de leuningplanken op de achterpoten, eventueel met een kleine hoek naar achteren.
7. Werk af: rond scherpe randen af, controleer of de bank niet wiebelt en zet voetjes onder de poten.

Boor altijd voor, vooral bij gebruikt steigerhout dat droog en hard kan zijn. Zo voorkom je dat de planken splijten aan de uiteinden.

Een tuinbank van steigerhout behandelen voor buiten

Steigerhout is meestal vurenhout. Die houtsoort is buiten van nature niet erg duurzaam, dus behandelen is verstandig. Zonder bescherming wordt het hout snel grijs, kan het gaan splijten en rot het op plekken waar water blijft staan.

• Maak het hout eerst schoon: verwijder vuil, zand en cementresten. Zie steigerplanken schoonmaken.
• Impregneer of olie: een impregneermiddel of terrasolie trekt in het hout en maakt het waterafstotend, zonder dat er een laag op blijft staan die kan bladderen. Lees meer in steigerhout impregneren.
• Beits voor kleur: wil je een grijze, witte of donkere tint, dan is buitenbeits een goede keuze.
• Kopse kanten extra: de uiteinden van planken en poten nemen het meeste water op. Geef ze een extra laag.
• Houd de poten droog: zet de bank op tegels of voetjes, niet direct in het gras of op aarde.

Herhaal de behandeling meestal elk jaar, bijvoorbeeld in het voorjaar. Als water niet meer parelt op het hout, is het tijd voor een nieuwe laag.

Tip: Kies voor de zitting de mooiste en meest gave planken en gebruik planken met grotere scheuren voor de onderconstructie. Zo zit je comfortabel en zie je de minder mooie delen niet.

Kussens voor een steigerhouten bank

Steigerhout is hard, dus kussens maken veel verschil, zeker bij een loungebank. Let bij het kiezen op:

• Buitenstof: kies stof die waterafstotend en UV-bestendig is, zodat de kleur niet snel verbleekt.
• Snel drogende vulling: schuim met open cellen of speciale buitenvulling droogt sneller dan gewoon schuim.
• Afneembare hoezen: handig om te wassen, want hout kan bij regen wat afgeven.
• De juiste maat: meet de zitting en rug op en kies kussens die precies passen, zodat ze niet verschuiven.

Haal de kussens na gebruik binnen of berg ze op in een kussenbox. Ze blijven dan langer mooi en schimmel krijgt minder kans.

Je steigerhouten tuinbank in de winter

Een goed behandelde bank kan de winter buiten doorstaan, maar met een paar maatregelen gaat hij langer mee. Zet de bank op een plek waar geen water blijft staan, liefst onder een overkapping of tegen de gevel. Dek hem af met een ademende hoes, geen dicht zeil, want daaronder blijft vocht hangen en ontstaat schimmel. Draai in het voorjaar de schroeven na en controleer of er scheuren zijn ontstaan. Kleine scheurtjes zijn normaal bij hout dat buiten staat en hebben meestal geen invloed op de stevigheid.

Kort samengevat

Een steigerhouten tuinbank is stevig, eenvoudig te maken en goed aan te passen aan je tuin. Kies eerst het type, stem de zithoogte en zitdiepte af op het gebruik en bouw met een stevige onderconstructie. Behandel het hout rondom, houd de poten droog en geef de bank elk jaar een onderhoudsbeurt. Meer ideeën vind je bij de voorbeelden.

Veelgestelde vragen